
Bakım işleri, tüm işyerlerinde ve özellikle yoğun üretim yapılan fabrikalarda yerine getirilen, iş güvenliği açısından da yüksek risk taşıyan işlerdir. Bakım işleri, işçilerin sağlık ve güvenlikleri açısından kritik önem taşımaktadır, büyük riskler taşıyan bakım işlerinde çok dikkatli olunması gerekmektedir. Avrupa İş Sağlığı ve Güvenliği Ajansı’nın (EU-OSHA) 2010 verilerine göre, işyerlerindeki tüm ölümlü iş kazaların %10-15’i ve tüm iş kazaların %15-20’lik kısmı bakım işleri ile alakalıdır. Bu nedenle bakım işlerine başlamadan önce tüm güvenlik önlemlerinin alınması gerekmektedir. Bakım, üretimin devamlılığını sağlamak, yüksek kalitede hizmet ve ürün oluşturmak ve işletmeleri rekabetçi tutmak için gereklidir. Düzenli bakım, esas olarak ekipmanı, makineleri ve çalışma ortamını güvenli ve sağlam tutmak için gereklidir. Eksik veya yetersiz bakım tehlikeli durumlara, kazalara ve sağlık problemlerine hatta büyük felaketlere yol açabilmektedir. Bakım işleri özellikle üretim yapılan, haftanın 6 günü 3 vardiya 24 saat çalışılan firmalarda planlı ve önceden kritik malzemeler hazırlanarak yapılmalıdır. Kritik malzeme listeleri oluşturulmalı ve bakım deposunda bu ürünler muhafaza edilmelidir. Alternatifi olmayan makinalarda meydana gelen arızalarda, zamana karşı yarışıldığı için onarım yapılırken acele edilmektedir. Bir an önce makinayı devreye alma ihtiyacı olduğu için, bazı noktalar gözden kaçabiliyor buda tehlikeli durumları ortaya çıkarmaktadır. Kritik malzemeler yedeklenmeli ve bir arıza olduğunda duruş süresinin kısaltılması için bu malzemeler kullanılmalıdır, böylece bakım ve onarım için daha çok zaman kalacak ve acele edilmeyecektir. Özellikle elektrik arızalarında yetkili personel dışında kesinlikle müdahale edilmemelidir. Elektrik kendi başına bir risktir ve gerekli önlemler alınmazsa ölümle sonuçlanacak iş kazaları yaşanabilir. Elektrik arızaları öncesinde tüm KKD (Kişisel Koruyucu Donanım)’lar kullanılmalıdır. Makinalarda veya elektrik panolarında tüm enerji boşaltılmadan arızaya müdahale edilmemelidir. Panoların üzerine “Yetkili personel dışında müdahale edilmesi yasaktır” uyarısı muhakkak koyulmalıdır. Büyük elektrik panolarının kapıları kilitli ve anahtarı sadece yetkili personellerde bulunmalıdır.
Bakım ve onarım işlerinde en sık rastlanan kaza çeşitleri şu şekildedir: